Etikette

Het gedrag en de houding van de beoefenaar binnen het taekwon-do wordt in principe door de opvatting over etikette bepaald. De Aziatische oorsprong van de gevechtskunsten bracht een aantal gedragsregels met zich mee, dat nogal sterk afwijkt van de westerse regels op dit punt. De strakheid in het groeten en in de onderlinge disciplinaire verhoudingen tussen leerlingen en de leraar anderzijds is in Azië veel strenger en strakker geregeld dan in Europa.
De gedragsregels dienen een geïntegreerd onderdeel te vormen van de taekwon-do opleiding. Het is daarom van belang binnen de vereniging of school de gedragsregels op te stellen waarbinnen de taekwon-do beoefenaar zich dient te bewegen. Bij de doelstelling van de vereniging of school, voor wat betreft de opvattingen over etikette, is het echter wel van belang het volgende niet uit het oog te verliezen: Hoffelijkheid en vriendelijkheid; onkreukbaarheid; toepassing etikette; correct gedrag.

Etikette in de dojang


Algemeen aspect
Goed verzorgd de zaal binnenkomen (denk aan schone handen en voeten; kort geknipte nagels); Geen sieraden en scherpe voorwaarden dragen; Een schone witte dobok dragen, voorzien van de juiste aftekening; De kleding gesloten dragen, met de juiste kleur band en slip (correct geknoopt); Eventuele verwondingen vooraf verzorgen, en indien nodig tijdens de les verzorgen vanwege infectiegevaar en ter bescherming van de orde en netheid in de dojang; Binnen de dojang nooit roken, schoenen dragen of dranken nuttigen; Geen lessen verzorgen zonder toestemming van de leraar.

Specifiek aspect
Niet onnodig kletsen tijdens de les (alleen hard trainen); De verlangde beleefdheidsvormen goed in acht nemen; Binnen en buiten de dojang de taekwon-do regels goed in acht nemen en de opgelegde discipline in stand houden door middel van een goed en correct gedrag ten opzichte van medemens en diens leefwereld.

Het groeten

Het groeten is zowel in het Oosten als in het Westen een vorm van uiten van respect en vriendelijkheid. Men groet als regel bij het komen en het weggaan, maar een groet heeft pas waarde als daaraan inhoud wordt gegeven én als daarmee ook voldaan wordt aan de verwachting van de ander. Daarom dient het groeten op een correcte wijze te gebeuren. Het groeten kan op verschillende manieren gebeuren, namelijk door middel van een omhelzing; een handdruk; wuiven en een buiging.

De omhelzing
De omhelzing is vaak een spontaan gebeuren. De uitvoering en betekenis kan van land tot land verschillen. Ook in de sport wordt er spontaan omhelsd. Bijvoorbeeld wanneer een kampioenschap is behaald of een belangrijke wedstrijd gewonnen is.

De handdruk
De meest bekende wijze van groeten, ook op ons continent, is de handdruk. Een handdruk wordt over het algemeen gegeven aan het begin en/of einde van een ontmoeting; zowel in zakelijk, familie- of sportverband. Een handdruk kan soms ook de uitdrukking zijn van een bewijs van medeleven met de andere; in gelukkige omstandigheden (feliciteren) of in droevige omstandigheden (troost).

De buiging
Met de komst in Europa van de vechtsporten is de buiging, wezenlijk onderdeel van de Aziatische opvoedingswijze, gelijktijdig ingevoerd. Deze groet op korte afstand van elkaar heeft als voornaamste betekenis een uiting van respect en verantwoordelijkheid ten opzichte van de leraar, respectievelijk de partners. Dit soort begroeting is geen opgelegd ceremonieel, hoewel het wel vaak als zodanig wordt ervaren. In feite is deze staande groet oorspronkelijk afkomstig uit de tempel, waar meestal de beoefening van gevechtstraining begon. Bij binnenkomst van de tempel werd dan al buigende een groet gebracht. In Azië is men gewend ook de nationale vlag van een land te begroeten. Een groet brengen aan een bepaald object dat de saamhorigheid van een natie symboliseert is de gedachte die achter dit gebaar ligt. In Europa staat men daar in het algemeen wat gereserveerd tegenover, hoewel de diepere betekenis toch wel van belang wordt geacht. Tenslotte, ook in Nederland waren na vijf jaren van onderdrukking door vreemde overheersing dit soort nationale gevoelens van bijzondere waarde. In dit verband is te bedenken dat Korea vele jaren overheerst werd door Japan.

De staande buiging wordt uitgevoerd door ongeveer 15% voorover te neigen, waarbij de ogen gericht zijn op de borst van de ander. De voeten staan naast elkaar op een lijn. Een andere manier van buigen kan zittend op de knieën gebeuren (dit komt o.a. voor bij judo).

Binnen het taekwon-do wordt het groeten vanuit staande positie gedaan bij:

Het betreden en verlaten van de dojang;

Elk begin van de les (de leerlingen stellen zich volgens graduatie op in de dojang - de hoogst gegradueerde staat links van de leraar - waarna de hoogst gegradueerde aan geeft te groeten);

Elk begin en einde van een wedstrijd;

Het begroeten van de trainingspartner;

Het begroeten van de leraar (voor, tijdens of na de les).



De buiging is een belangrijke traditie en zou niet vervangen mogen worden door een handdruk (om ervoor te zorgen dat de vorm als een zaak van specifieke waarde bewaard blijft).